18 Temmuz 2009  

Yalçın BAYER
ybayer@hurriyet.com.tr

Bulgaristan'a dikkat

Oyunu ve milletvekili sayısını artıran HÖH lideri Ahmet Doğan'ı zor günler bekliyor.


BULGARİSTAN'da bir hafta önce genel seçimler yapıldı. Sosyalistler iktidardan düştüler; onunla birlikte de koalisyon ortağı Hak ve Özgürlükler Hareketi (HÖH) de... Ancak ilginç bir durum oldu; gene 3. sırada yer alan HÖH oy oranını arttırırken, milletvekili sayısını da 34'ten 38'e yükseltti.

Geçen akÅŸam Bulgaristan'dan gelen bir siyasetçi grubu ile sohbet ettik. Aralarında Türkler de vardı; bunlar Jivkov döneminde (1989) yaÅŸananları benimsemeyen, “Biz 1992'lerde Türkler sayesinde Jivkov'dan kurtulduk, demokrasiye geçtik” diyen aydınlardı. Ahmet DoÄŸan'la ilgili ilginç yorumlar dinledik; yeni siyaset karşısında çift pasaportlu Türklerin zor durumda kalacağının iÅŸaretini de aldık.

Satırbaşlarıyla özetlersek...

Ahmet Doğan, bir önceki dönemde eski Kral Simeon Sakskoburggotski ile koalisyon yaptı, onu bitirdi. Bu seçimlerde de iktidardaki Sosyalist Parti aynı akıbete uğradı. Doğan akıllı bir siyasetçi, bütün Bulgar politikacılarını yönlendiriyordu bugüne kadar ama bundan sonra işinin zor olacağı görülüyor.

Sofya Belediye Başkanı Boyko Borisov'un kurduğu sağ muhalefet partisi GERB 39.72 oy oranı ve 117 milletvekili sağlayarak birinci parti oldu. Geçen dönem iktidardaki Sosyalist Parti (BSP), %17.70 ile 40 milletvekili, HÖH ise %14.45 ile 38 milletvekili çıkardı. Türk düşmanı ATAKA ise %9.36 ile 21 milletvekili sağladı... Mavi Koalisyon 15, Düzen Meşruiyet ve Güvenlik 10 vekil çıkardı.



BORİSOV'UN GÜCÜ



Yeni hükümeti kuracak Borisov, eski bir itfaiyeci. Komünist lider Jivkov ve ‘Çar' olarak anılan eski kral  Sakskoburggotski'nin koruması olarak çalıştı. Çar kendisini İçiÅŸleri Genel SekreterliÄŸi'ne getirdi. Birçok mafya grubunu ortadan kaldırdı... “Maço stili nedeniyle birçok vatandaşın gönlünü kazandı. Karatede dalında siyah kuÅŸak sahibi, tenis ve futbol hayranı” olarak tanımlanıyor. 2005 seçimlerine gidilirken görevinden istifa etti ve büyük çoÄŸunlukla Sofya Belediye BaÅŸkanlığı'na seçildi. Bu seçim sürecinde istifa ederek parti liderliÄŸine soyundu ve kazandı.

Yeni dönemde ÅŸu anlayış egemen olmaya baÅŸladı. Bulgaristan'da kimse Türklerin oy verdiÄŸi partiye düşman deÄŸil, sadece Ahmet DoÄŸan'a, o da hakkındaki yolsuzluk iddialarına... Silistre, Tırnavo, Razgart, Åžumnu ve Kırcaali'de Türkler arasında küçük mafya grupları oluÅŸmuÅŸtu. Türkler yine yoksuldu, bölgelerine hiçbir yatırım yapılmamıştı. Åžimdi pabucun pahalı olduÄŸunu Ahmet DoÄŸan da anladı. Seçimlerden sonra hemen “istikrarlı bir hükümet kurulması konusunda iyimser olmadığını” söyledi. Ama ÅŸu gerçek, eski komünistler ile Ahmet DoÄŸan'a karşı, büyük-küçük saÄŸ ve milliyetçi partiler ortak cephe oluÅŸturmuÅŸ durumda. Kamuoyuna karşı ketumiyet içinde olan ve 8 yıl sonra itibarını yitirmiÅŸ bir DoÄŸan'ı zor günler bekliyor. (Türkiye'de, o da 15 yıl önce bizim Lütfü KarakaÅŸ (Edirne-DHA) dışında bugüne kadar hiç kimse ile görüşmedi. Meclis görüşmelerine de pek katılmıyordu.



AHMET EMÄ°N'Ä° SORACAKLAR



Hükümeti kurmakla görevlendirilen Borisov, kendisinin 116 milletvekili ile birlikte dışardan sağladığı destekle 240 parlamenterli mecliste 161 gibi bir çoğunluğa ulaşıyor.

Yeni iktidarın kendisinden, Doğan'ı ilk önce Özel Kalem Müdürü Ahmet Emin'in iki yıl kadar önce (Kırcaalili) villasının yakınlarında, tabanca ile vurularak öldürülmesini soracağı konuşuluyor. Bu konuda yeni hükümetin adamları, başsavcılığa şimdiden her konuda soruşturma yapılması için görüş belirttiler. Bu konuda, Borisov'ın programına destek verdi. Halk, hırsızlardan hesap sorulmasını bekliyor.



Yeni hükümette Kültür Bakanı bir Türk olacak



Borisov'un partisinden aday gösterilerek milletvekili seçilen Vecdi RaÅŸidov'un yeni hükümette Kültür Bakanı olacağına kesin gözle bakılıyor. O da Kırcaalili... Ayrıca Borisov'un Türklere çaÄŸrıda bulunarak, birçok göreve Türkleri getireceklerini söylemesi ve “Ayrımcı olmayacağız, Türk bölgelerini mafyanın baskısından kurtaracağız, adalet getireceÄŸiz, yatırım ve hizmet götüreceÄŸiz” biçimindeki sözleri ilginç. Bu Ahmet DoÄŸan'ın sorgulanacağı ve hesap vereceÄŸi anlamına da geliyor.

AKP iktidarı, Bulgaristan'daki seçimleri okuyamadı ve açığa düştü. Bulgaristan'da, Türkiye'nin seçimlere müdahale ettiÄŸi iddiası gündeme getiriliyor. Buna bir tepki olarak da “Çifte vatandaÅŸlık hemen kaldırılsın... Vergisini kim nerede ödüyorsa orada oy kullansın” önerileri gündeme getiriliyor. Çifte pasaportlu 300 bine yakın Türk'ün olduÄŸu söyleniyor. Bu Türkiye'de yaÅŸayan Bulgaristan vatandaÅŸları için önemli bir darbe...

Yeni hükümet için de şöyle bir yorum yapılıyor: “Bulgaristan demokrat bir hükümete kavuÅŸuyor; AB'ye daha sarılacak, yolsuzluklar usulsüzlükler bitecek!..”



Türkiye'den taşıma oylar



Bulgaristan 1990'lar ile 2000'lerin başındaki Türkiye'deki deÄŸiÅŸkenliÄŸin bir baÅŸka örneÄŸini yaşıyor. (RP, DSP-ANAP ve AKP süreci) DoÄŸan, HÖH'ün 2005 seçimlerine göre oy oranında %20 artış saÄŸladı. 610 bine yakın oy aldı. Türkiye'den rekor ÅŸekilde 88.597 oy çıktı partisine. (2005'te 40.050 idi) Bulgaristan, yurtdışında 258 sandıkta oy kullandırdı vatandaÅŸlarına... Bunların 123'ü Türkiye'deki 14 ilde kuruldu. Sosyalist iktidar, Türklerin oylarının HÖH'te toplanması için büyük kulis yürüttü; hatta Bulgar diplomatlar da devredeydi. Bulgaristan'a büyük ‘taşıma' yapıldı. Ne yazık ki, Türklerin oylarında patlama yaÅŸanırken, Sosyalistler uyguladıkları ekonomik politikalar nedeniyle çöktü.