Soner Yalçın
Hürriyet, 9 Mart 2008

Mustafa ReÅŸid PaÅŸa Ä°ngilizciydi. "Öğrencisi" sadrazamlar; Fuad PaÅŸa ile Ali PaÅŸa Fransızlara yakındı. 1870 yılında Alman orduları, Fransızları büyük bir bozguna uÄŸratıp III. Napolyon’u esir alınca Fransa, Avrupa ve dolayısıyla Osmanlı diplomasisindeki ayrıcalıklı yerini kaybetti. Ä°ÅŸte bu yeri ÅŸimdi Rus yanlısı bir sadrazam, Mahmud Nedim PaÅŸa dolduracaktı.

Ayrıca...

Sadrazamlığa Rusya yanlısı birinin getirilme nedeni, Balkanlar’daki Ortodoks Sırp ve Bulgar ayaklanmalarıydı. Osmanlı yönetimi, Rus yanlısı bir sadrazam ile Balkan sorununu gidereceÄŸini sanıyordu.

Ayrıca...

Mahmud Nedim PaÅŸa’nın bir özelliÄŸi daha vardı:

Borsadan çok iyi anlıyordu! Para ve borsa işlerinden anlayan ve hatta bunları ciddiye alan ilk Osmanlı sadrazamı idi.

Mahmud Nedim PaÅŸa’nın her iki konuda da bir "danışmanı" vardı:

Ä°stanbul’daki Rusya Büyükelçisi Kont Nikola Ä°gnatiyef. Bu yakınlık sonucu sadrazama "Nedimof" denmeye baÅŸlanmıştı.

VE ASKERÄ° DARBE

Osmanlı’nın moratoryum ilan ederek Avrupa’nın rantlarını ödememesinin bir büyük faturası da, Balkan sorununda yaÅŸandı. Bulgarların, Sırpların, Yunanların Türklere yönelik katliamları Avrupa’da kayıtsızlıkla karşılandı.

Çünkü onlara göre, "tahvillerin kısmen ödemelerinin durdurulması, bir milletin işleyebileceği her türlü cürümden daha büyük"tü!